Në vitet e fundit, emisionet informativo-debatuese në Kosovë kanë filluar të përfshijnë gjithnjë e më shumë zëra nga diaspora. Në parim, kjo është një praktikë e mirëpritur: mërgata shqiptare përbën një pjesë të rëndësishme të kombit, me kontribut të madh ekonomik, social dhe kulturor. Megjithatë, mënyra se si përfaqësohen këta zëra në media shpeshherë lë shumë për të dëshiruar.
Një fenomen i përsëritur është përfshirja e të njëjtëve individë nga diaspora, të cilët zakonisht njihen për qëndrime të forta dhe të njëanshme politike. Në vend të analizave të balancuara dhe mendimeve të argumentuara, ata shpesh shndërrohen në zëdhënës militantë të partive të caktuara. Kjo jo vetëm që e varfëron debatin publik, por krijon edhe një perceptim të gabuar për mërgatën në përgjithësi.
Problemi thellohet më tej kur portalet online selektojnë pikërisht deklaratat më të ashpra, shpesh ofenduese, dhe i shndërrojnë ato në lajme kryesore. Kjo logjikë e sensacionalizmit prodhon klikime, por dëmton rëndë imazhin e diasporës. Publiku krijon përshtypjen se mërgimtarët janë të paqytetëruar, të paintegruar dhe të shkëputur nga realiteti — një stereotip që nuk përputhet aspak me të vërtetën.
Në realitet, diaspora shqiptare sot është shumë më e avancuar dhe e integruar sesa dekada më parë. Nëse dikur shqiptarët në Perëndim identifikoheshin kryesisht me punë fizike, sot ata gjenden në pozita udhëheqëse, në biznese të suksesshme, institucione akademike dhe profesione të specializuara. Ky është realiteti që rrallëherë reflektohet në ekranet televizive apo në titujt e portaleve.
Një aspekt tjetër që shpesh anashkalohet është distanca e mërgimtarëve nga përditshmëria në Kosovë. Ata informohen kryesisht përmes mediave, dhe kur këto media ofrojnë një pasqyrë të deformuar të realitetit, është e kuptueshme që edhe vlerësimet e tyre mund të jenë të pasakta. Kjo nuk është domosdoshmërisht mungesë e kompetencës, por rezultat i informacionit të njëanshëm.
Nëse qëllimi i mediave është të pasqyrojnë diversitetin dhe të nxisin debat cilësor, atëherë praktikat aktuale duhet të rishikohen. Përfshirja e një game më të gjerë zërash nga diaspora — profesionistë, akademikë, sipërmarrës — do të sillte një diskutim më të pasur dhe më përfaqësues.
Në fund, çdo shoqëri duhet të vlerësohet nga potenciali dhe arritjet e saj, jo nga ekstremet apo dobësitë individuale. Mërgata shqiptare meriton një përfaqësim më të drejtë dhe më dinjitoz në media — një përfaqësim që pasqyron realitetin e saj të vërtetë, e jo një karikaturë të krijuar për konsum medial.
/xh.selmani/
Comments